ترویج همدلی در کودکان
همدلی را می توان به عنوان تجربه ی یک فرد از درک حال و شرایط شخص دیگر و از دیدگاه آنها معنی کرد. این ویژگی یکی از مهم‌ترین مهارت‌های زندگی است که کودکان نیازمند کسب این مهارت هستند، زیرا نه تنها روابط بین فردی را تقویت می‌کند، که به موجب آن، یک شبکه حمایتی قوی در بزرگسالی ایجاد می‌کند که باعث ایجاد پیامدهای مثبت در زندگی فرد می شود. در مقاله زیر راهکارهایی برای ارتقای همدلی در کودکان ارائه شده است که می تواند در این راستا برای شما مفید باشد.
همدردی و همدلی با شخص دیگر، به معنای این است که احساسات آن شخص را درک کنیم و یا به عبارت دیگر، بتوانیم تصور کنیم که اگر در شرایط مشابه به جای آن شخص بودیم، چه احساسی پیدا میکردیم. این موضوع در امتداد توسعهٔ خودانگاره است, هرچندکه تا حدودی پیچیده‌تر می باشد.
این امر مستلزم آگاهی از این واقعیت است که بفهمیم همه انسان ها درباره خودشان افکار و تصوراتی دارند که گاهی شبیه و گاهی نیز متفاوت از افکار ما – درباره خود ما – می باشد.
چگونه کودکان، همدلی را توسعه می دهند؟
جالب است بدانید که کودکان به نوعی شروع همدلی را در همان یکی دو روز اول زندگی خود نشان می دهند. وقتی یک نوزاد تازه متولد شده شروع به گریه می کند، اغلب بقیه نوزادان یک بیمارستان نیز شروع به گریه می کنند. البته این گریه ها نشانهٔ واقعی همدلی نیستند و فقط نمودی از همدلی به حساب می آید. در واقع، نوزاد تازه متولد شده معمولا در برابر هر صدای بلند و یا هر صدایی که او را بیازارد، واکنش نشان می دهد.
ولی کودکان نوپا زمانیکه سعی می کنند ناراحتی شخص دیگری را به احساس خود ربط دهند، گهگاه رفتاری نشان می دهند که به همدلی واقعی نزدیک تر است. مثلا اگر کودک ۲ ساله متوجه گریهٔ مادرش شود، ممکن است به او اسباب‌بازی‌ای که با آن بازی می‌کرده یا خوراکی که می‌خورد را بدهد. کودک چیزی را به مادر می بخشد که وقتی خودش هم گریه می کند و ناراحت است، به او کمک می کند که حالش بهتر شود. البته به طور دقیق مشخص نیست که آیا کودک می داند مادرش چه احساسی دارد یا صرفاً از حالت رفتاری او ناراحت است!
همدلی به صورت واقعی تر در حدود ۴سالگی اتفاق می افتاد. کودک در حدود چهار سالگی شروع به پیوند احساسات خود با احساسات دیگران می کند. مثلا یک کودک ۴ ساله ممکن است به کودکی که ابراز دل درد می کند نزدیک شود و او را دلداری دهد.
البته در این سنین کودکانی هم هستند که رفتار متفاوتی نشان می دهند که گاهی باعث تعجب و ناراحتی والدین و مربیان می شود. مثلا ممکن است کودکی، اطراف کودک بیمار پرسه بزند و ناگهان به شکم او ضربه بزند.
در حالت عادی کودک در این سن، نسبت به فرد بیمار ابراز همدردی می کند و دوست ندارد رنج کودک دیگری را ببیند. ولی در مواقعی که کودک هنوز نمی تواند احساسات خود را مانند خشم و یا ناراحتی مدیریت کند، نمی داند چطور باید از مهارت همدلی نیز استفاده کند. او از رنج و درد کودک دیگر عصبانی و ناراحت می شود ولی به جای رفتن از آن موقعیت و یا مالیدن شکمش دوست خود، مانند دوران نوپایی، عکس العمل درستی انجام نمی دهد. (مثلا به شکم او ضربه می زند.)
نوشته شده توسط تیم شبکه مراقبت از کودکان استرالیا-۱۸ جولای ۲۰۲۳
در مقاله ی “راهبردهای ترویج همدلی“ می توانید راه کارهای متفاوتی را برای پرورش و تقویت این مهارت مهم در کودکان، مطالعه و بررسی نمایید.
